
Yoksulluğa düşme neyi ölçer
Ölçüt, boşanmadan önceki konforun birebir kopyası değil, boşanma yüzünden yoksulluğa düşme riskidir. Kendi geliri temel ihtiyacı karşılıyorsa talep daralabilir; geliri yok veya yetersizse kapı açılabilir. Aileden yardım, fiilî barınma ve kayıt dışı kazanç da tablonun parçası olabilir.
Yoksulluk, malvarlığı envanteri ile karıştırılmamalıdır. Tapudaki pay, tasfiye sonucu henüz ele geçmemiş bir değer olabilir; nafaka ihtiyacı ayrı okunur. Katılma alacağı, nafaka şartını otomatik kapatmaz.
Aile hukuku çerçevesi aile hukuku sayfasındadır.
Kusur eşiği ve yükümlünün gücü
İsteyen tarafın kusurunun daha ağır olmaması, bu kalemin kapı bekçisidir. Daha ağır kusur, yoksulluk nafakasını çoğu dosyada düşürür. Eşit veya daha az kusur, miktarı yine de etkiler; kabulü garanti etmez.
Nafaka yükümlüsünün kusuru, kanunda bu kalemin şartı değildir. Yükümlünün mali gücü ise hem hükmedilip hükmedilmeyeceğini hem miktarı etkiler. Gelir belgesi, SGK, vergi ve fiilî yaşam birlikte bakılır. Asgari ücret veya kira çarpanı ezbere yazılmaz.
Boşanma sebebini anlatan genel zemin evlilik birliğinin temelinden sarsılması yazısındadır; o yazı nafaka şartını kurmaz.
Süre, kesinleşme ve komşu kalemler
Yoksulluk nafakası boşanma hükmüne bağlıdır; dava sürerken ödenen geçici kalem tedbir nafakası yazısındadır. Tedbir, yoksulluğa kendiliğinden dönüşmez.
Süre tartışması, kanun metnindeki ifade ile Anayasa Mahkemesi kararlarının Resmî Gazete’deki yürürlük kaydına bağlıdır. İptal kararı kamuoyuna yansımış olsa bile, yayım ve varsa erteleme süresi dolmadan “nafaka kalktı” denmez. Güncel metin dosya tarihinde okunur.
Hükümden sonra evlenme, fiilen evli gibi yaşama, yoksulluğun kalkması veya gelir-gider kayması indirim ve kaldırma yoluna girer. İhtiyacın artması nafaka artırım davası yazısındadır.
İştirak nafakası çocuğun giderinedir; eşin yoksulluğu değildir. İkisini tek satırda yazmak icrayı karıştırır.
Sonuç
Yoksulluk nafakası üç ayakla durur: boşanma yüzünden yoksulluğa düşme, daha ağır olmamak üzere kusur ve yükümlünün mali gücü. Tür listesi, tedbir ve sonraki değişiklik bu ayakların yerine geçmez. Somut gelir-gider ve güncel kanun metni olmadan miktar veya ömür boyu ödeme vaadi kurulmaz.