Para dosyaya düşmeden haciz durmaz
İcra dairesi, kendi veznesine giren veya alacaklının bildirdiği tahsilatı esas alır. Alacaklıya, vekile veya üçüncü kişiye giden havale, dosyada “tahsil edildi” satırı açmayabilir.
Alacaklı ödemeyi kabul ediyorsa tahsilat beyanı veya feragat yazısı müdürlüğe girmelidir. Sözlü “aldım” mesajı, bankadaki bloke yazısını çözmez. Beyan, dosya numarası ve tutarla sınırlı olmalıdır.
Dosya numarası yazılmadan yapılan EFT, başka kaleme veya başka dosyaya işlenebilir. Açıklama satırı, hangi esas numarasının kapatılmak istendiğini göstermelidir.
Kapak hesabı ilk kâğıttan büyük olabilir
Ödeme emrindeki ana para, kapanış bakiyesi değildir. İşlemiş faiz, takip harcı, tebligat, haciz gideri ve vekâlet ücreti satırları eklenmiş olabilir. Ödeme gününün kapak hesabı alınmadan “tamamını yatırdım” denmez.
Harcı ve vekâleti dışarıda bırakarak yalnızca ana parada anlaşıldıysa dosya açık kalır. Anlaşma, müdürlük hesabına geçmeden kesintiyi durdurmaz. İndirim iddiası varsa alacaklının yazılı beyanı ve yeni bakiye birlikte sunulur.
Birden fazla bankaya giden haciz bildirimi, toplamda borçtan yüksek bloke gösterebilir. Fiilen tahsil edilen tutar, duran blokeler ve kapak birlikte okunur. Aşkın kısım kendiliğinden çözülmez. Kaldırma yazısı ilgili kuruma ayrıca gider. Banka haczi ve maaş haczi bu yazıların uygulama yüzüdür.
Mahsup sırası ve eksik ödeme
Kısmi ödeme, kalan için haczi düşürmez. Hangi kalemin kapandığı dosya hesabından görünür. “Önce faizi düşsün” beklentisi, müdürlüğün uyguladığı mahsupla çelişebilir.
Aynı borçlu için birden fazla dosya varsa dekont yanlış esasa yazılmış olabilir. Doğru dosyaya mahsup, yanlış dosyadaki haczi açmaz. Düzeltme, her iki dosyanın dökümüyle istenir.
İşveren veya banka, eski yazıya göre kesmeye devam edebilir. Müdürlüğün “bakiye şu kadar” yazısı, kurumdaki uygulamayı o gün değiştirmez. Yeni yazı ulaşana kadar kesinti sürebilir. Ulaştığı tarih dekontla izlenir.
Borç yokken tahsil edilen para
Dosyada gerçekten borç varsa ve fazla ödendiyse konu iade talebidir. Borç hiç yokken veya kesinleşmeden para çıktıysa istirdat ayrı davadır. İkisini tek cümlede eritmek, yanlış mahkemeye götürür.
Ödeme, itiraz süresini kendiliğinden diriltmez. Süresinde itiraz edilmemiş dosyada “ödedim sandım” gerekçesi, borcu tartışan davanın yerine geçmez. Tebliğ ve ödeme tarihleri yan yana okunur.
Sonuç
Ödenen icra borcu, dosyaya işlenmeden haczi durdurmaz. Güncel kapak, muhatap ve mahsup aynı tabloda durmalıdır. Kısmi ödeme kalan haczi açık bırakır. Fazla tahsilatın iadesi ile borçsuzluk davası ayrıdır. Genel çerçeve icra ve iflas hukuku sayfasındadır. Resmî dayanak: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu. Kapak dökümü olmadan “hesap kapandı” denmez.