İki kayıt yan yana
Aval kaydı ile kefalet cümlesi aynı satır değildir. İkisi senette yan yana duruyorsa iki kayıt vardır. Biri yoksa yok olan, diğerinin adıyla tamamlanmaz. İmzanın durması, yanındaki veya altındaki ibare okunmadan sıfat seçmez. Seçilmeyen sıfat, takip talebine sonradan eklenmez.
İbare senetin yüzünde de arkasında da durabilir. Yüzdeki aval kaydı, arkadaki kefalet cümlesinin kısa adı değildir. Arkadaki cümle de yüzdeki kaydı silmez. Hangi yüzün okunduğu, senedin aslından ayrılır. Fotokopide bir yüz eksikse eksik yüz, eldeki yüzün devamı sayılmaz. Eksik yüz için sıfat uydurulmaz.
İmza çizilmiş, ibare karalanmış veya üzerine başka kelime yazılmışsa görünen hâl okunur. Karalanan kelime, altından tahminle geri getirilmez. Üzerine yazılan kelime, alttaki kaydı kendiliğinden aval veya kefil yapmaz. İki katman duruyorsa iki katman ayrı işaretlenir. İşaretlenmeyen katman, takip talebine tek sıfat diye geçirilmez.
Talepteki sıfat
Takip talebi, senette olmayan sıfatı borçlu hanesine eklemez. Talepte kefil yazıp senette yalnız aval kaydı varsa, hanedeki söz senetteki kaydı değiştirmez. Tersinde, senetteki kefalet cümlesi aval diye yeniden adlandırılmaz. Ödeme emrindeki sıfat senetten genişse genişleyen yer, emrin kendi metninden işaretlenir. İşaret, senetteki ibareyi silmez.
Talep, birden fazla kişiyi aynı haneye yazabilir. Her kişinin sıfatı, senetteki kendi kaydından okunur. Birinin aval kaydı, yanındaki kişinin kefalet cümlesi diye paylaşılmaz. Talepte her ikisine de kefil denmişse denilen söz, senetteki ayrı ibareyi birleştirmez. Ödeme emri de aynı sınırı taşır. Emir, senette adı olmayan bir sıfatı borçlu satırına kendiliğinden işlemez.
Senet kopyası ile senet aslı çelişirse asıldaki ibare okunur. Kopyayı yazan kişi aval kelimesini eklemişse eklenen kelime, asılda yokken kayıt sayılmaz. Asıl ortada değilse kopyadaki ibare, asıl varmış gibi tamamlanmaz. Tamamlanmayan ibare, talepteki sıfatı doğrulamaz. Doğrulamayan sıfat, bu metinde doğru sıfat diye seçilmez.
İbare yoksa ad yazılmaz
İmza durup yanında veya altında aval ya da kefil kelimesi yoksa bu metin o imzaya ad koymaz. Kanundaki adlandırmanın ayrıntısı burada kurulmaz. Kurulan, senette yazan kayıttır. Kayıt susuyorsa suskunluk, talepteki kelimeyle doldurulmaz. Doldurulmayan yer, ödeme emrinde de aval veya kefil diye tamamlanmış sayılmaz.
Şahit, keşideci veya borçlu diye yazılmış bir imza, aval kaydının yerine konmaz. O kelimeler duruyorsa duran kelime okunur. Kelime, başka bir sıfatın kısa yazımı diye çevrilmez. Şirket kaşesi ile yanındaki el imzası da ayrı durur. Kaşe bir unvan, imza bir ad gösteriyorsa ikisi bir kişinin tek sıfatı diye birleştirilmez. Birleştirme, senette tek kayıt olarak yazılmışsa o yazı okunur. Yazılmamışsa iki iz iki iz kalır.
Aval kaydı bir sınırdan söz ediyorsa sınır, o satırda yazan sözden okunur. Satırda sınır yoksa bu metin sınır eklemez. Kefalet cümlesi de kendi cümlesinde ne diyorsa odur. Cümlenin türleri, kefalet yazısındadır. Burada tür seçilmez. Seçilmeyen tür, aval kaydına da taşınmaz.
Ciro ve taahhüt kefili
Ciro, senedin devir veya tahsil yüzüdür. Aval kaydının ve kefalet cümlesinin adı değildir. Cironun nasıl okunacağı ciro yazısındadır. Ciro satırındaki imza, altında aval kelimesi yokken aval diye adlandırılmaz. Aval kaydının yanında ciro zinciri duruyorsa zincir, avalı silmez. Aval da ciranta adını kendiliğinden almaz. Hangi imzanın tartışıldığı, senetteki yeri işaretlenerek ayrılır.
Dosyadaki taahhüt kefili, senetteki kaydın devamı değildir. Taahhüt tutanağı, icra dosyasında verilen bir sözün kâğıdıdır. O kâğıttaki imza, senette boş kalan aval satırını doldurmaz. Senetteki aval kaydı da taahhüt tutanağına kefil cümlesi yazdırmaz. İki imza aynı kişiye ait olsa da iki belge iki belgedir. Biri diğerinin tarihini veya kapsamını ödünç almaz.
Ödeme emrinde avalist, kefil ve taahhüt kefili aynı satırda sıralanmışsa sıra, senet ve tutanak durmadan doğru kabul edilmez. Hangi kelimenin hangi kâğıda ait olduğu işaretlenir. İşaret yoksa üç kelime tek sıfat diye okunmaz.
Aynı kişide iki imza
Aynı kişi hem aval kaydında hem kefalet cümlesinde imzalamışsa iki kayıt durur. Biri diğerini silmez. Hangi imzanın tartışıldığı, talepte veya itirazda işaretlenir. İşaret yokken iki imza tek imza diye birleştirilmez. Birleştirilmeyen imza, diğerinin kapsamını da bu metinde genişletmez.
Kişi sonradan bir imzayı tanımıyorum diyorsa tanıma, hangi satıra ilişkin olduğunu göstermelidir. Göstermiyorsa iki kayıt birden düşmüş sayılmaz. Bir satırdaki itiraz, diğer satırın ibaresini değiştirmez. İtiraz dilekçesi senette olmayan bir ad ekliyorsa eklenen ad, senedin yerine geçmez. Senet aslı ile itiraz yan yana konur. Tutmayan ad, takip talebindeki sıfatı da onarmaz.
İki imzadan biri şirket kaşesinin altında, diğeri kişisel cümlenin yanındaysa hangi sıfatın tartışıldığı yine işaret ister. İşaret, kaşeyi kişisel kefalet, kişisel imzayı da aval diye kendiliğinden dağıtmaz. Dağıtım, senette yazan kelimeden yapılır. Kelime yoksa dağıtım yapılmaz.
Suret ve birden fazla senet
Senet sureti, onay şerhi taşıyorsa şerh suretin nereden çıktığını gösterir. Şerh, senette olmayan aval veya kefil kelimesini doğurmaz. Surette görünen ibare asılla çelişirse ve asıl duruyorsa asıl okunur. Asıl durmuyorsa suretteki ibare, asıl varmış gibi genişletilmez. Genişletilmeyen ibare, ödeme emrindeki sıfatı da doğrulamaz. Suretin arkası çekilmemişse çekilmeyen yüz, öndeki imzadan ad almaz.
Birden fazla senet aynı dosyada varsa her senedin kaydı ayrıdır. Birindeki aval, diğerindeki kefalet cümlesinin adı değildir. Takip talebi bütün senetler için tek sıfat yazmışsa yazılan sıfat, her senedin kendi ibaresiyle tek tek karşılaştırılır. Karşılaştırma yapılmadan hepsi aval veya hepsi kefil ilan edilmez. Karşılaştırmada bir senet susuyorsa suskun senet, diğerinin ibaresinden ad almaz.
Senet üzerinde tutar, vade veya lehtar satırı bu yazının konusu değildir. O satırlar, aval kaydını kefalet cümlesine çevirmez. Çevirme, ibarenin kendi kelimesinden başka yerden yapılmaz. Lehtarın sonradan değişmesi de, eski aval kaydına yeni bir kefil cümlesi yazdırmaz. Değişiklik senette yoksa talepteki sıfat, değişikliği tamamlamış sayılmaz.
Suret üzerindeki el yazısı notu, not senette de durmuyorsa kayıt sayılmaz. Not asılda varsa asıldaki yeriyle okunur. Yeri aval satırı değilse not, aval kaydını kefalet cümlesine çevirmez. Çevirmeyen not, talepteki sıfatın dayanağı da olmaz. Dayanak, senedin kendi ibaresidir. İbare bir senette durup diğerinde yoksa yokluk, dolu senetten kopyalanmaz.
Sonuç
Aval kaydı, kefalet cümlesinden ayrı okunur. Senette olmayan sıfat, takip talebiyle doğmaz. Ciro ve taahhüt kefili de bu iki kaydın adı değildir. Çerçeve icra ve iflas hukuku sayfasındadır. İcra takibinin dayanağı 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu metnidir. İki kayıt senetten okunur. Senet aslı duruyorsa iletişim o kayıtlar üzerinden yapılır.