Zilyetlik kime yazılmış
Zilyetlik, malın alma anında kimde bulunduğunun dosyadaki adıdır. Şikâyet dilekçesi malı şikâyetçiye yazar. Elkoyma tutanağı aynı malı başka bir yerde gösteriyorsa iki kâğıt çelişir. Çelişki tek cümleyle kapanmaz. Mülkiyetin kimde olduğu ile malın o an kimde durduğu aynı satır değildir. Mülkiyet tartışması, rıza dışı alma isnadını tek başına düşürmez.
Aynı yerde birden fazla kişi varsa tutanak, malın hangi kişiden alındığını ayrıca yazar. Orada bulunmak, zilyetliği size yapıştırmaz. Tutanak kişiyi adıyla yazmıyorsa isim eklemeyin. Sizin adınız elkoyma yerinde, başkasının adı zilyet satırında duruyorsa iki ad ayrı okunur. Birini diğerinin yerine koymayın.
Şikâyetçi “benimdi” der, tutanak malı üçüncü kişide gösterir. Bu durumda zilyetlik satırı, mülkiyet iddiasından ayrı kalır. Üçüncü kişinin adı kâğıtta yoksa ad uydurmayın. Varsa o ad, şikâyetçinin adıyla yan yana durur. Siz beyanda, tutanakta olmayan bir zilyet üretmeyin.
Rıza satırı
Rıza, malın verilmesinin istenip istenmediği iddiasıdır. Şikâyetçi haberi olmadığını yazıyorsa rıza dışı alma bu cümleden okunur. Ödünç, emanet veya birlikte kullanım iddianız varsa bu iddia rıza satırına konur. Emanet, malın hiç alınmadığı anlamına gelmez. Verilen malın geri istenmesi, kâğıtta başka bir adla da durabilir. Kayma, dosyadaki cümleden okunur. Kâğıt kaymayı yazmıyorsa siz ad değiştirmeyin.
Rızanın sonradan bağışlandığı iddiası, alma anındaki rıza satırının yerine geçmez. Bağış veya vazgeçme kendi evrakında durur. Evrak yoksa bağış varsaymayın. Yazışma veya teslim notu varsa o evrak, rıza iddiasının yanında durur. Not yoksa not uydurmayın. Sözünüz, tutanaktaki alma cümlesini silmez. İki anlatım yan yana okunur. Şikâyet kapısının genel sırası şikâyet edildim yazısındadır.
Malın adı ve alma anı
Alınan şey, cins ve ayırt edici işaretle tutanakta durur. “Eşya” denmiş, ne olduğu yazılmamışsa isnat eksik okunur. Eksik cinsi siz tamamlamayın. Liste veya fotoğraf varsa liste, şikâyetteki listeyle yan yana konur. Listede olmayan mal, şikâyet cümlesinden tutanağa eklenmez. Fotoğrafta görünen bir işaret, tutanakta yazılmamışsa işaret satırına eklenmez.
An, alma fiilinin gün veya saat olarak yazıldığı satırdır. Kameranın saati ile tutanağın saati çelişirse ikisi de durur. Biri silinerek tek saat kurulmaz. Tanığın “o gün” demesi, tutanaktaki tarihi kendiliğinden değiştirmez. Saat hiç yoksa saat uydurmayın. Gün boşsa günü kameradan üretmeyin. Kamera bir anı gösterir. O an, zilyetlik satırının yerine geçmez. Görünmek, mahkûmiyet cümlesi değildir.
Yarar amacı
Yarar sağlama amacı, malın alınmasıyla bir yarar elde edildiğinin ayrıca yazılmasıdır. Amaç satırı boşsa amaç eklemeyin. “Aldı” cümlesi, amacı kendiliğinden kurmaz. Amacın kime yazıldığı dosyada yoksa o kişiyi siz seçmeyin. Birden fazla şüpheli varsa amaç, kâğıdın bağladığı kişiye okunur. Yanında durmak, amacı size yazmaz.
Amaç satırı ile rıza satırı birbirini tamamlamaz. Rıza yok diye amaç var sayılmaz. Amaç yazılmış diye rıza yok sayılmaz. İki satır yan yana durur. Siz beyanda amacı, hatırlamadığınız bir cümleyle doldurmayın. Müdafi, amaç cümlesinin kâğıtta durup durmadığını alma cümlesinden ayırır.
Yanındaki nitelik ve komşu isnatlar
İddianame, alma fiilinin yanına ek bir nitelik yazmış olabilir. O satır, yalın alma isnadından ayrı okunur. Nitelik satırı boşsa dosyada yazılmayan bir ağırlaştırma eklemeyin. Niteliğin gerçekleşme biçimi aranmaz. Nitelik cümlesi, malın adını değiştirmez. İki satır çelişirse ikisi de durur.
Aynı olayda cebir veya tehdit cümlesi varsa o okuma yağma isnadı yazısındadır. Hileyle teslim ettirme dolandırıcılık yazısındadır. Belgenin sahte düzenlendiği isnat sahte belge suçlaması yazısındadır. Bu üç ad, hırsızlık satırının kısa adı değildir. Kâğıtta yoksalar eklemeyin. Varsa her biri kendi satırından okunur. Siz üç adı tek cevapta birleştirmeyin.
Koruma tedbiri ayrı bir kâğıttır. Tedbir, isnadın sabit olduğu anlamına gelmez. Tedbirin adı adli kontrol yazısındadır. Yükümlülük listesini alma cümlesine eklemeyin. Tedbir kararındaki bir kelime, malın cinsini değiştirmez.
İfade bu dört satır görülmeden verilmez
İsnadı görmeden olay anlatırsanız zilyetlik ve rıza satırlarını kendi cümlenizle doldurmuş olursunuz. Sıfat, çağrı kâğıdında yazar. Soruşturmada şüpheli, iddianame kabulünden sonra sanıksınız. Sıfat görülmeden geniş beyan vermeyin. Beyanın sınırı ifade vermeden önce yazısındadır. Tutanak imzadan önce okunur. Tutanakta olmayan bir mal veya saat, beyanla tutanağa eklenmiş sayılmaz.
Susmanız, malı aldığınız anlamına gelmez. Hatırlamadığınız anı, kameranın saatine uydurmayın. Aynı gün ikinci bir ifade istenirse önce ilk tutanaktaki mal listesini yeniden okuyun. İlk listede olmayan eşya, ikinci tutanakta belirmişse o eşya eski ifadede sayılmış değildir. Müdafi iki listeyi yan yana koyar. Siz, hangi listeye cevap verdiğinizi ayırmadan imza atmayın.
Kâğıtta dört satır yan yana durmalıdır: zilyetlik, rıza, malın adı ve alma anı. Yarar amacı beşinci satırdır. Beşten biri boşsa boşluğu diğerleriyle doldurmayın. Mal sizde bulunmuş olması, alma anındaki rızayı göstermez. Bulunma yeri elkoyma tutanağındadır. Alma anı ise isnat cümlesindedir. İki yer aynı cümle değildir. Elkoyma yerini, alma anının yerine yapıştırmayın.
Şikâyetçi ile zilyet diye yazılan kişi farklıysa iki adı da tutun. Birini silerek tek sahip kurmayın. Mülkiyet belgesi kâğıtta anılmıyorsa belge varmış saymayın. Anılıyorsa belge, rıza satırının yanında durur. Belge, alma cümlesini kendiliğinden düşürmez. Geri verme fişi varsa fiş, sonraki olgudur. Fiş, alma anındaki rıza satırının yerine geçmez. Vazgeçme evrakı ayrıdır. Evrak yoksa geri vermeyi vazgeçme diye yazmayın.
Çağrıdaki dosya numarası ile elkoyma tutanağının numarası ayrıysa ikinci listedeki eşyayı bu isnada eklemeyin. İmza sırasında hangi listeye cevap verdiğinizi söyleyin. Kamerada göründüğünüz an, listede olmayan bir malı tutanağa taşımaz. Görüntüyü, zilyetlik satırının yerine koymayın. Müdafi, saat çelişkisini silmeden iki kaydı yan yana bırakır.
Birden fazla mal yazılıysa her malın zilyedi, rızası ve anı ayrı durabilir. Mallar birleştirilerek tek alma cümlesi kurulmaz. Bir malda rıza notu var, diğerinde yoksa notu ikinci mala taşımayın. Yarar amacı yalnız bir satırda yazılmışsa o amacı bütün listeye yaymayın. Nitelik cümlesi bir mala bağlanmışsa diğer mal nitelikli sayılmaz. Siz beyanda malları ayırın. Hangi eşyaya cevap verdiğiniz tutanakta görünsün. Görünmeyen ayırma, imzayla yapılmış sayılmaz. Elkoyma yeri, ayırmadığınız malları tek zilyetlik haline getirmez. Tanık “çantasındaydı” diyorsa bu söz, tutanakta yazılmayan cinsi kapsamaz. Tanık cümlesi ile mal listesi yan yana kalır. Listede olmayan cinsi siz de eklemeyin. Ek ancak tutanağa geçirilirse durur. Fotoğraftaki işaret tutanakta yoksa işareti cinse eklemeyin. İşaret ancak tutanağa geçirilirse durur.
Sonuç
Hırsızlık isnadı, zilyetlik, rıza, malın adı ve alma anından okunur. Yarar amacı ayrı satırdır. Cebir, hile ve sahte belge başka kâğıtlardır. Nitelik satırı yoksa eklenmez. Çerçeve ceza hukuku sayfasındadır. Evrakı birlikte okumak için iletişim durur. Dayanak 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu hükümleridir.