İcra & İflas · Hukuki bilgilendirme

İşsizlik Ödeneğine Haciz Gelirse Ne Okunur?

Yazar · Av. Ayşenur Konar

Yayımlanma ·

İşsizlik ödeneğine haciz yazısı gelince okunan, ödemenin kendi adıdır; bu kalem ücret hacziyle aynı değildir. Ücret, işverenin bordrosunda durur. Ödenek, ödemeyi yapan kurumun dökümünde kendi adıyla durur. İşverene çıkmış bir ücret yazısı, bu ödemeyi kendiliğinden kesintiye bağlamaz. Kesinti oranı, gün ve tutar, kâğıtta yazmıyorsa buradan eklenmez.

Ödeme adının geçtiği satır

Kurum dökümünde veya banka açıklamasında işsizlik ödeneği yazıyorsa satır, ücret diye yeniden adlandırılmaz. Ücret satırı çalışanın bordrosundadır. Ödenek, iş ilişkisi sürdüğü için ödenen aylık değildir. Kişi daha önce ücret almış olsa da yeni ödemenin adı, eski bordronun adı olmaz. Dökümde dönem dönem duran satırlar, her biri kendi adıyla okunur. Adı değişen satır, önceki satırın kopyası sayılmaz.

Açıklama yalnızca «gelir» veya «yardım» diyorsa ya da boşsa o satır işsizlik ödeneği diye doldurulmaz. Ad, kurumu yazan belgeden gelir. Belgede ad yoksa ad uydurulmaz. Genel bir gelir sözü, ödenek haczi kurulmuş saydırmaz. Kısa mesajda yalnız tutar görünüyorsa mesaj, dökümün yerine geçmez. Tutar bu sayfaya rakam diye yazılmaz. Mesajdaki iban veya referans, ödeme adını taşımıyorsa tür seçilmez.

Yazı hangi adrese çıkmış

Müzekkere işverene çıkmışsa muhatap, ücret ödemesidir. Ödemeyi yapan kuruma çıkmışsa muhatap, o kurumun ödediği kalemdir. İki yazının esas numarası bir olsa bile muhatap değişince kalem değişir. Zarfın kime gittiği, esas numarasından önce okunur. Zarfın üzerinde işyeri unvanı varsa ve kurumun adı yoksa zarf, ödenek yazısı değildir.

Kurum yazısı yokken işveren yazısını «ödenek de bunun içindedir» diye genişletmek, kâğıtta olmayan muhatap eklemektir. Genişletme yapılmaz. Kurum yazısı varsa yazının içinde ödeme adı ayrıca aranır. Ad geçmiyorsa kurum zarfı da tek başına ödeneği kesintiye sokmuş sayılmaz. Yazı «her türlü gelir» diyorsa bu genel söz, işsizlik ödeneğinin adını yazmış sayılmaz. Genel söz, dökümdeki adı kapatmaz. Ücret kesintisinin çerçevesi maaşa haciz konulması yazısındadır. Burada o çerçevenin adımları yeniden kurulmaz.

İşten ayrılış eski kesintiyi taşımaz

İşveren, ayrılışı ve son ücret ödemesini dosyaya bildirebilir. Bu bildirim, işsizlik ödeneğinin haciz altına alındığını göstermez. Eski kesinti, yeni kurumun dökümüne kendiliğinden yürümez. Ayrılış belgesi ile ödenek belgesi yan yana durmalıdır. Biri diğerinin yerine geçmez. İşten çıkış kodu veya fesih yazısı, ödenek haczi belgesi değildir. Kod, kâğıtta yoksa kod buradan seçilmez.

Yeni bir işteki ücret bu yazının konusu değildir. Burada okunan, işsizlik ödeneği adını taşıyan ödemedir. Başka bir ücret ilişkisi maaşa haciz başlığında kalır. Aynı ayda hem son ücret hem ödenek yatmışsa iki yatışın açıklaması ayrı okunur. Açıklamalar karışıksa bütün ay, tek kesinti diye birleştirilmez. İşveren, ödenek tutarını bilmiyorsa tutarı bordrodan üretmez. Bilgi, ödemeyi yapan kurumun dökümündedir.

Banka açıklaması kurum yazısı değildir

Ödenek banka hesabına yatınca hareket açıklamasında ödeme adı görünebilir. Hesaba konan blokaj, kurum nezdinde ödeneğe yazı çıkarıldığı anlamına gelmez. Blokajın dayanağı bankaya giden yazıdır. Kurum yazısı ayrı zarftır. İkisi aynı işlem diye birleştirilmez. Haczin genel sırası haciz nasıl olur yazısındadır. O sıra, ödenek adını taşımayan bir banka hareketine yapıştırılmaz.

Hesapta başka paralar da varsa açıklama, hangi yatışın ödenek olduğunu gösterir. Açıklama yoksa bütün bakiye işsizlik ödeneği sayılmaz. Eşin maaşı, kira geliri veya başka bir aktarım aynı hesapta durabilir. Onların açıklaması, ödenek satırına yazılmaz. Haczedilemeyen mal listesi bu ayrımın yerine geçmez. Liste haczedilemez mallar yazısındadır. Liste, kâğıtta adı geçmeyen bir ödemeyi kesintiye sokmaz veya kâğıtta adı geçen satırı tek başına silmez.

Emekli fişi bu kalemi değiştirmez

İşsizlik ödeneği, emekli aylığı değildir. O okuma emekli maaşına haciz başlığındadır. Emekli aylığı fişinde görünen ad, kurumun ödenek dökümündeki adın yerine konmaz. Kişi her iki ödemeyi birden alıyorsa iki fiş iki belgedir. Biri diğerinin kesintisini taşımaz. Fişteki dönem, ödenek dökümünün dönemiyle aynı olsa da satırlar birleşmez.

Nafaka takibinin nasıl yürüdüğü nafaka borcunun icrası yazısındadır. Nafaka dosyası, ödeneğin adını ücret veya emekli aylığı yapmaz. Nafaka yazısında işsizlik ödeneği adı geçmiyorsa o yazı, ödenek kalemini açmaz. İki yazı aynı bordroya veya aynı banka açıklamasına denk gelmişse her satırın dosya numarası ayrı okunur. Numara yoksa sıra buradan kurulmaz. Kesinti oranı da, yazıda yoksa eklenmez.

Bordro hanesi ile kurum dökümü

Bordroda ücret, prim ve yan ödeme haneleri vardır. İşsizlik ödeneği bu hanelere yazılarak ücret olmaz. İşveren, kurumdan gelen parayı bordroya işlemeyi seçmiş olsa da işlemin adı, dökümdeki addır. Bordro hanesi «kesinti» deyip alt satırda ödeme adını yazmıyorsa hangi kalemin kesildiği belli değildir. Belli olmayan satır, ödenek haczi diye tamamlanmaz.

Kurum dökümü ile bordro çelişirse iki belge yan yana kalır. Çelişki, birinin diğerine benzetilmesiyle kapanmaz. Örneğin bordro kesinti gösteriyor, kurum dökümünde ödenek adı yoksa kesinti kendiliğinden ödeneğe bağlanmış sayılmaz. Tersine dökümde ad var, bordroda satır yoksa bordro, kurum yazısını silmiş sayılmaz. Okunan, adın geçtiği belgedir.

Ödeneğin yattığı hesap, ücretin yattığı hesapla aynı olabilir. Hesap birliği, kalem birliği değildir. Her hareketin açıklaması ayrı okunur. Açıklamada referans numarası varsa numara, kurum yazısındaki sayı satırıyla karşılaştırılır. Uyuşmazlık varsa hareket, ödenek haczi diye bağlanmaz. Kurum, ödemeyi durdurduğunu ayrı bir yazıyla bildirmişse o yazı, haciz müzekkeresinin yerine geçmez. Durdurma yazısında ödeme adı yoksa hangi kalemin durduğu tamamlanmaz.

Başvuru formu, işsizlik ödeneğinin bağlandığını gösteren belge olabilir. Form, haciz yazısı değildir. Formda ad var, haciz yazısında ad yoksa form, kesintiyi kurmaz. Haciz yazısında ad var, formda başka bir yardımın adı varsa iki ad birleşmez. Eşin veya hanedeki başka bir kişinin ödeneği, kişi satırında yoksa bu dosyaya yazılmaz. Soyadı benzerliği, ödenek sahibini değiştirmez.

Tebligat parçası yoksa tebliğ tarihi eklenmez. Tarih yokken kesintinin hangi aydan beri sürdüğü söylenmez. İşveren veya kurum, sözlü olarak «kesiyoruz» demişse söz, yazının yerine geçmez. Söz ile yazı çelişirse yazıdaki ad esas alınır.

Ödenek bir süre yatıp sonra kesilmişse kesilme, haciz yazısından ayrı bir kurum yazısıyla okunur. O yazı yoksa ödenek kendiliğinden bitmiş sayılmaz. Yeniden bağlama yazısı, eski haciz müzekkeresinin kopyası değildir. Yeni yazıda ödeme adı yoksa eski ad bu yazıya taşınmaz. Ödeyen yerin kısa adı, antette açılmıyorsa açılım seçilmez. Antetteki birim, işverenin unvanı değildir. İkisi aynı zarfta durmuyorsa birleştirilmez. Başka bir ildeki birimden gelen yazı, eldeki dökümün birimini değiştirmez. Birim adı boşsa il adı da merciyi tamamlamaz. Ödenek sahibinin başka bir ilde ikamet etmesi, yazının birimini değiştirmez. İkamet belgesi, dökümün yerine geçmez. Belgede ödeme adı yoksa ikamet, kesintinin hangi kaleme ait olduğunu da göstermez. Eksik ad, başka bir ildeki örnek yazıdan kopyalanmaz.

Sonuç

Ödeme adı, yazının muhatabı ve banka açıklaması ayrı okunur. Eski ücret kesintisi işsizlik ödeneğine geçmez. Ad kâğıtta yoksa tamamlanmaz. Çerçeve icra ve iflas hukuku sayfasında durur. Dayanak 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu metnidir. Somut yazı iletişim sayfasında ele alınabilir.

Mevzuat

Sık sorulan sorular

İşsizlik ödeneği, ücret hacziyle aynı kalem midir?

Değildir. Ücret işverenin bordrosunda durur. İşsizlik ödeneği, ödemeyi yapan kurumun dökümünde ayrı adla durur. Eski bordro kesintisi bu adı kendiliğinden taşımaz. Kişi yeniden çalışmaya başlamış olsa da eski bordro, yeni ödeneğin belgesi olmaz.

Eski işverene giden yazı, ödenekten kesinti yaptırır mı?

İşverene çıkan yazının muhatabı ücret ödemesidir. Ödemeyi yapan kuruma ayrı yazı çıkmamışsa, işveren yazısı ödenek kalemini açmaz. Ayrılış bildirimi de bu açılışın yerine geçmez. İşveren, elinde ödenek dökümü yokken kesinti oranını kendisi seçmez.

Ödenek bankaya yatınca kurum haczi olmuş mu sayılır?

Hayır. Hesaptaki blokaj, bankaya giden yazıdan okunur. Kurum nezdindeki yazı ayrı zarftır. Açıklamasız bakiye, tamamı işsizlik ödeneği diye adlandırılmaz. Açıklamada başka bir gelirin adı varsa o yatış, ödenek satırına yazılmaz.

Kâğıtta yalnızca gelir yazıyorsa ne yapılır?

Boş veya genel açıklama, işsizlik ödeneği diye tamamlanmaz. Ad, kurum dökümünde ne yazıyorsa odur. Ad yoksa ad üretilmez. «Yardım» veya «aktarım» sözü de türü kapatmaz.

Bu ödenek emekli maaşı haczi midir?

Hayır. Emekli aylığı fişi başka belgedir. O okuma emekli maaşına haciz yazısındadır. Nafaka takibinin çerçevesi de bu ödeneğin adını değiştirmez. İki dosya aynı ayda gelse de satırlar birleştirilmez.

İlgili içerikler

Bu yazı bir çalışma alanına bağlıdır. Ayrıntı, kardeş rehberlerde durur; aynı cümleyi burada tekrar etmeyiz.

Çalışma alanı · İcra & İflas genel çerçevesi

Kaynaklar

AK

Yazar

Av. Ayşenur Konar

Ankara Barosu avukatı, Konar Hukuk kurucusu. Bu metin genel bilgilendirmedir; somut dosya ayrıca incelenir. Yazar profili

Danışma

İcra & İflas konusunda dosyanızı birlikte değerlendirebiliriz. Somut olayın özelliklerine göre süreç değişebilir.

Ara