Hangi belge icraya elverişlidir
İş mahkemesi ilamı, para alacağı hükmü taşıyorsa ilamlı takibe konur. Kesinleşme, hükmün türüne bakılır; her iş ilamı aynı varsayılmaz. Hüküm fıkrasındaki kalemler ayrı yazılmamışsa bakiye tartışması büyür.
Arabuluculukta varılan anlaşma, kanunun aradığı şekil ve imzayı taşıyorsa ilam niteliğinde icra edilebilir. Anlaşmazlıkla biten tutanak, icra emri üretmez. Feragat satırı, icraya konu kalemi sessiz kapatabilir.
İşe iade hükmünün parasal sonuçları, işe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süre gibi kalemler ilam satırından okunur. “İşe iade kazandım, kıdem de icrada” cümlesi her hüküm için doğru değildir.
İlamlı takip ve icra emri
İşçilik icrası çoğu dosyada ilamlıdır. Ödeme emrine itiraz kalıbı beklenmez. İcra emri tebliğ yüzüdür. Süre, emir ve tebliğden okunur; bu yazıda gün yoktur.
Faiz başlangıcı ilamda yoksa icra emrine ezbere yazılmaz. İlamın kapsamını aşan kalem, şikâyet doğurur. Asıl alacak, faiz ve vekâlet ayrı satırdır.
Ankara’daki bir işyeri için yetkili daire, borçlu işverenin yerleşimi veya ilam kurallarına bakılır. İşçinin Çankaya adresi, müdürlüğü kilitlemez.
Haciz kimin malınadır
Borçlu işverendir. Şirket malvarlığı ile ortak şahsî malı karışmaz. Şahıs işletmesinde tacir malvarlığı okunur. Alt işveren veya asıl işveren sorumluluğu, ilamda kim aleyhine hüküm varsa ona bakılır; ezbere “grup şirket” haczi yoktur.
Banka ve taşınır haczi, haciz nasıl olur usulüyle yürür. İşçinin kendi ücretine kesinti, bu dosyanın konusu değildir.
Konkordato mühleti, işçilik alacağını her dosyada aynı cümleyle durdurmayabilir. Kalemin niteliği ve mühlet kararı birlikte okunur.
Hesap ile icra neden karışır
Hesap yazısı ve araç, giydirilmiş ücret ve tavan çerçevesidir. İcra dairesi, ilamdaki rakamı esas alır. Araç sonucu ile ilam çelişirse ilam üstündür.
Kısmi ödeme, icra bakiyesini düşürür; ilamı yok etmez. Dekont açıklaması, hangi kaleme mahsup edildiğini göstermezse bakiye tartışması sürer.
Sonuç
İşçilik alacağının icrası, hesap formülünün değil ilam veya ilam niteliğindeki belgenin cebri tahsilidir. Taraf, işverenin malvarlığıdır. Genel çerçeve icra ve iflas hukuku sayfasındadır. İş ilişkisi iş hukuku ile kesişir. Resmî dayanak: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu ve 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu. İlam veya anlaşma aslı olmadan bakiye söylenmez.